Νοερή απεικόνιση: Πως να ενισχύσετε το κίνητρο σας για σωματική άσκηση;

Έχετε ετήσια συνδρομή στο γυμναστήριο αλλά έχετε καταφέρει να πάτε στο γυμναστήριο μόνο μία ή δύο φορές φέτος; Υπόσχεστε συνεχώς στον εαυτό σας ότι θα ασκηθείτε περισσότερο αλλά ποτέ δεν φαίνεται να το καταφέρνετε; Λοιπόν, δεν είστε οι μόνοι. Μάλιστα, όσο μεγαλώνεις τόσο λιγότερο δραστήριος γίνεσαι και αυτό είναι ένα φαινόμενο που έχει αναφερθεί παγκοσμίως. Γιατί λοιπόν δεν ασκούμαστε όσο μεγαλώνουμε; 

Ένας διάσημος ψυχολόγος, ο καθηγητής Albert Bandura, εξήγησε γιατί τείνουμε να αποφεύγουμε την άσκηση καθώς γερνάμε με την Κοινωνικο-Γνωσιακή θεωρία του. Αυτή η θεωρία προτείνει ότι ο τρόπος που σκεφτόμαστε μαζί με άλλους κοινωνικούς παράγοντες επηρεάζουν την ικανότητά μας να είμαστε σωματικά δραστήριοι. Για παράδειγμα, μπορεί να μην έχουμε αυτοπεποίθηση στην ικανότητά μας να ασκούμαστε ή να αντιλαμβανόμαστε πολλά εμπόδια που μας εμποδίζουν να ασκούμαστε. Θα μπορούσε επίσης να είναι ένας συνδυασμός και των δύο αυτών λόγων. Ένα κοινό εμπόδιο είναι η κακοκαιρία. Για πολλούς, ο καιρός μπορεί να μας εμποδίσει να πάμε στο πάρκο για να περπατήσουμε, αλλά θα μπορούσε επίσης να προέρχεται από την πεποίθηση ότι δεν μπορούμε να ασκηθούμε με επιτυχία στη βροχή. Τελικά σε ποιον αρέσει ο καιρός στο Ηνωμένο Βασίλειο; Ένα άλλο εμπόδιο έρχεται όταν δεν περιμένουμε ότι η άσκηση θα κάνει μια σημαντική και θετική διαφορά στη ζωή μας. Ίσως σκεφτήκατε: «Τι νόημα έχει να ασκείσαι; Δεν είναι για εμένα η άσκηση. Είναι σωματική ταλαιπωρία». Λοιπόν, αυτές οι αρνητικές πεποιθήσεις είναι αρκετές για να μειώσουν την προσπάθειά σας και να σας αποθαρρύνουν από το να θέσετε στόχους και σχέδια άσκησης. Ως αποτέλεσμα, είναι πολύ απίθανο να απολαύσετε την άσκηση μόλις φτάσετε σε αυτήν. 

Πώς μπορούμε να βρούμε κίνητρα για άσκηση; 

Λοιπόν, ένας τρόπος για να γίνετε σωματικά πιο δραστήριοι είναι να πείσετε τον εγκέφαλό σας ότι ασκείστε χωρίς να το κάνετε πραγματικά. Πώς είναι αυτό δυνατόν? Χρησιμοποιώντας εικόνες, γνωστές και ως νοερή απεικόνιση. Η νοερή απεικόνιση είναι μια δημοφιλής νοητική τεχνική που χρησιμοποιείται από πολλούς ασκούμενους για να παρακινήσουν τους εαυτούς τους να βγουν από το σπίτι και να αρχίσουν να ασκούνται. Πρόκειται για μια τεχνική κατά την οποία μπορείτε να φανταστείτε τον εαυτό σας να κάνει κάτι χωρίς πραγματικά να το κάνει. Σαν να ξεγελάστε τον εγκέφαλο σας ότι κάνετε φυσική άσκηση χωρίς να κουνήσατε από τη θέση σας.

 Με το να Φαντάζεστε τον εαυτό σας να εκτελεί τις ασκήσεις σε ένα μάθημα αεροβικής και να βιώνετε θετικά ψυχολογικά αποτελέσματα, μπορεί να σας κάνει πιο σίγουρους για την ικανότητά σας να ανταπεξέλθετε. 

Τι να φανταστούμε; Μια πρόσφατη έρευνά (Kosteli, Cumming, &Williams, 2017) έδειξε ότι η νοερή απεικόνιση που εστιάζεται σε εικόνες αυτορρύθμισης μπορεί να έχει θετικό αντίκτυπο στην ενασχόληση με τη σωματική δραστηριότητα. Αυτος ο τύπος εικόνων περιλαμβάνει την απεικόνιση των σχεδίων και των στόχων σας. Για παράδειγμα: η τήρηση ενός προγράμματος,  ο σχεδιασμός και η επίτευξη σχεδίων και στόχων άσκησης, αλλα ακόμα και ίδια τα σχέδια και οι στόχοι. 

 Στην παραπάνω μελέτη, μεσήλικες και ηλικιωμένοι ενήλικες που φαντάστηκαν τα σχέδια και τα πλάνα για φυσική άσκηση και χρησιμοποιούσαν εικόνες σχεδίων και στόχων (δηλαδή, εικόνες αυτορρύθμισης) βρέθηκαν να είναι πιο σίγουροι για την ικανότητά τους να συμμετέχουν σε σωματική δραστηριότητα και ήταν επίσης πιο πιθανό να έχουν πιο θετικές προσδοκίες για το αποτέλεσμα. (π.χ., καλύτερη υγεία) και να αντιλαμβάνονται λιγότερα εμπόδια (π.χ. κακοκαιρία), καθώς επίσης απολάμβαναν περισσότερο τη σωματική δραστηριότητα.

 Πώς λειτουργεί η νοερή απεικόνιση στόχων; 

Η απεικόνιση των στόχων της άσκησής σας, δηλαδή το να φανταστείτε νοερά τους στόχους σας, όπως το να βελτιώσετε τις δεξιότητες σας, μπορεί να λειτουργήσει ως υπενθύμιση του πόσο ικανοποιητικό είναι να θέσετε και να πετύχετε αυτόν τον στόχο και μπορεί να σας παρακινήσει να καταβάλετε περισσότερη προσπάθεια για την άσκηση. Οι αυτορυθμιζόμενες εικόνες όχι μόνο σας βοηθούν να θέσετε περισσότερα σχέδια και στόχους αλλά και να απολαύσετε περισσότερο την άσκηση. Συνολικά, η νοερή απεικόνιση με αυτορυθμιζόμενες εικόνες μπορεί  να επηρεάσει τον τρόπο σκέψης σχετικά με τη σωματική δραστηριότητα, γεγονός που την καθιστά ένα ισχυρό εργαλείο που μπορεί να χρησιμοποιηθεί από οποιονδήποτε από εμάς ανά πάσα στιγμή. Εάν δεν είστε ακόμα σίγουροι εάν μπορείτε να επιτύχετε τους στόχους της άσκησης, δεν έχετε παρά να φανταστείτε ότι επιτυγχάνετε με επιτυχία αυτούς τους στόχους και αυτό θα πείσει τον εγκέφαλό σας ότι είστε σε θέση να το κάνετε.

Στην εποχή της πανδημίας

 Κοντεύουν δυο χρόνια από τότε που ξεκίνησαν όλα. Ποιος να μας το έλεγε ότι θα βρισκόμασταν σε αυτή την κατάσταση όταν ήμασταν ανέμελοι και απολαμβάναμε την συντροφιά των ανθρώπων γύρω μας. Τι έχει συμβεί; Πως καταλήξαμε να φοβόμαστε να έρθουμε σε επαφή με άλλους; Πως έχουμε αποξενωθεί από όλους και από τον ίδιο μας τον εαυτό; Είναι φυσιολογικό; Μήπως έχουμε γίνει λίγο παρανοϊκοί; Μήπως έχουμε γίνει λίγο υποχόνδριοι; Μήπως υπερβάλλουμε που θελουμε να φοράμε μάσκα για να πλησιάσουμε κόσμο; Μήπως είμαστε αρρωστοφοβικοι; Πολλά τα ερωτηματικά και νιώθουμε σαν να έχουμε χάσει επαφή με τον εαυτό μας. Ποιοι ήμασταν πριν την πανδημία; Και ποιοι είμαστε τώρα;

Κάτι έχει αλλάξει. Όμως τι; Ο τρόπος που βλέπουμε τα πράγματα; Σίγουρα τίποτα δεν είναι το ίδιο. Η πανδημία μας έκανε να δούμε τον κόσμο αλλιώς. Πλέον έχουμε μάθει ότι τίποτα δεν είναι δεδομένο. Καταλάβαμε ότι το μόνο που αξίζει σε αυτό τον κόσμο είναι η επαφή μας με άλλους. Αυτό που τόσο στερηθηκαμε αυτά τα δυο χρόνια. Μια αγκαλιά. Ένα άγγιγμα. Την ζεστασιά της παρέας. Και σίγουρα πολλοί προσπάθησαν να αγνοήσουν τα μέτρα και τους περιορισμούς για να διαφυλάξουν την ψυχική τους υγεία. Άλλοι πάλι κλείστηκαν στον εαυτό τους. Ένα είναι το σίγουρο. Ότι έχουμε αλλάξει. Πλέον προσπαθούμε να ξαναβρούμε τις ισορροπίες μας. Προσπαθούμε να επανέλθουμε στους φυσιολογικούς ρυθμούς. Μόνο που τίποτα δεν μοιάζει φυσιολογικό.  Η πανδημία ανέτρεψε τα δεδομένα και μας ταρακούνησε. Κάποιοι ξύπνησαν και ζουν την κάθε μέρα σαν να είναι η τελευταία. Κάποιοι άλλοι επέστεψαν στην ρουτίνα τους και συνεχίζουν απτόητοι. Σε οποία κατηγορία και αν ανήκεις, ο στόχος είναι να διατηρηθεί η ψυχική ισορροπία. 

Και πως μπορείς να είσαι καλά; Το ψυχικό κόστος της πανδημίας μεγάλο. Αυτά τα δυο χρονια έφυγαν και δεν υπάρχει επιστροφή. Τα ταξίδια σταμάτησαν, τα πάρτυ πάγωσαν, οι επαφές μειώθηκαν. Κι τώρα ξαφνικά προσπαθούμε να είμαστε όλοι όπως πριν. Προσπαθούμε να αποδεχτούμε την πανδημία σαν μέρος της καθημερινότητας μας και να αποστασιοποιηθούμε. Πλέον δεν θελουμε να κάνουμε απολογισμό θυμάτων. Σαν να μην μας αφορά. Είναι κάτι που απλώς συμβαίνει και η ζωή συνεχίζεται. Ούτε καν θελουμε να ξέρουμε πόσα είναι τα νέα κρούσματα και πόσα άτομα έχασαν τη ζωή τους. Θελουμε απλώς να πάρουμε ανάσα. Σκοπός είναι να ανακτήσουμε όλα αυτά που στερηθηκαμε και κυρίως την ελευθερία μας. 

Υπάρχει τίποτα πιο σπουδαίο από το να μπορείς να κανεις αυτό που θέλεις χωρίς να φοβάσαι; Η ψυχική μας υγεία είναι το πολυτιμότερο αγαθό. Και πρέπει να είναι η προτεραιότητα μας. Αν νιώθεις ότι  χρειάζεσαι χρόνο για εσένα μην διστάσεις. Δώσε προτεραιότητα στον εαυτό σου. Άκουσε την μουσική σου, χαλάρωσε, κάνε ένα χαλαρωτικό μπάνιο, κάνε ένα μασάζ, πάρε χρόνο από τη δουλειά να κάνεις ένα περίπατο, απόλαυσε ένα ωραίο γεύμα και ζήσε τη στιγμή. Άρχισε να βάζεις τον εαυτό σου μπροστά. Ίσως ήρθε η στιγμή να ξαναβρείς τον εαυτό σου. Ίσως και να χρειάζεσαι κάποια βοήθεια. Ότι και αν είναι αυτό που σου λείπει, μπορείς να το ζητήσεις.